Jak powstało osiedle tybetańskie w Dolanji?

Po zajęciu Tybetu Centralnego i Zachodniego przez Chiny w 1959 roku wielu Tybetańczyków uciekło do Nepalu i Indii, wśród nich także rodziny wyznające starą, tradycyjną religię tybetańską zwaną bon, która przez wieki wymieszała się z buddyzmem. Zarówno w Tybecie, jak i na emigracji, wyznawcy bon traktowani byli przez pozostałych Tybetańczyków, wyznających buddyzm tybetański, a stanowiących zdecydowaną większość populacji, pejoratywnie, jako osoby prymitywne, niedouczone, wierzące w zabobony. Dzieci bon w szkołach często były dyskryminowane przez tybetańskich nauczycieli buddyjskich. Warto tutaj dodać, że bonpo stanowią zaledwie 1% wszystkich Tybetańczyków na emigracji. Do końca lat 60. większość przebywających wtedy na emigracji Tybetańczyków bonpo pracowała w Himalajach przy budowie dróg. Ta ekstremalnie ciężka praca spowodowała śmierć wielu bonpo, także XXXII opata Menri – Sherab Lodro (czyt.: sierab lodro) w 1963 roku, który zmarł w wieku 28 lat. Opat klasztoru Menri jest uznawany za głowę religii i szkoły bon, tak jak dalaj lama jest głową szkoły gelukpa.

W celu integracji mniejszości na uchodźstwie i ochrony jej przed zanikiem w przeważającej masie wyznawców innych szkół buddyjskich, główny nauczyciel szkoły bon w Tybecie, Lopon Sangye Tenzin Rinpoche (czyt.: lopon sandzie tenzin rinpocze), który również wraz z mnichami wyemigrował w 1959 roku, uzyskał od Dalajlamy XIV – głowy tybetańskiego rządu na uchodźstwie oraz od rządu indyjskiego Jawaharlala Nehru pozwolenie na osiedlenie się w Stanie Himachal Pradesh (czyt.: himaćal pradeś) w Indiach we wsi Dolanji (czyt.: dolandzi). W 1965 roku Rząd Indyjski udzielił zezwolenia na zarejestrowanie Tibetan Bon Foundation, a na przełomie lat 1966-1967 Lopon Sangye Tenzin Rinpoche otrzymał od władz lokalnych ziemię na terenie i wokół wsi Dolanji, którą wykupił od miejscowych właścicieli dzięki pomocy fundacji katolickiej. Teren ten znalazł jako najodpowiedniejszy dla wspólnoty bonpo Lopon Tenzin Namdak Rinpoche, który obecnie jest głównym nauczycielem linii jungdrung bon na świecie i urzęduje w klasztorze Triten Norbutse w Kathmandu. Miejscu temu nadano imię Thopgyal – od wioski w Tybecie, gdzie mieścił się klasztor macierzysty. Zaczęto jednak nazywać je potocznie osiedlem Dolanji. Tybetańczycy wyznania bon zaczęli przybywać z różnych stron Indii i Nepalu oraz z Tybetu i osiedlać się w Dolanji. Pierwszą grupę osiedleńców stanowiło 68 rodzin robotników drogowych z Manali. Każda rodzina otrzymała dom i kawałeczek ziemi. W 1968 roku zmarł Lopon Sangye Tenzin Rinpoche, opiekun Dolanji. Na następcę wybrano XXXIII Trizina – do dziś sprawującego swą funkcję, geshe Sangye Tenzina Yongdonga (czyt.: gesze sandzie tenzina jongdonga), który otrzymał imię Lungtok Tenpai Nyima Rinpoche. W tym samym roku wraz z Loponem Tenzinem Namdakiem Rinpoche, który został głównym nauczycielem z tytułem Yongzin (czyt.: jongdz’in) – najstarszy, rozpoczął budowę świątyni i klasztoru. Nakazali oni mnichom bonpo, by przybyli do klasztoru w Dolanji w celu ponownego rozpoczęcia życia monastycznego (po ucieczce z Tybetu wielu mnichów bonpo pracowało i mieszkało razem z cywilami lub przy buddyjskich klasztorach). W ten sposób w latach 60. powstał jedyny obóz uchodźstwa tybetańskiego przeznaczony wyłącznie dla wyznawców bon. Celem była opieka nad nimi, integracja i przetrwanie unikatowej kultury, która na pewno by zanikła wśród pozostałych uchodźców tybetańskich, w przeważającej części – buddyjskich.

Władze osiedla w Dolanji sprowadzały tutaj przez lata z Nepalu i Indii rodziny bon, a od lat 80. także dzieci, do założonej tam szkoły z internatem. W 1983 głowa klasztoru, zdając sobie sprawę, że dzieci uchodźców rozsianych po Himalajach praktycznie pozbawione są edukacji, a tym bardziej tradycyjnego nauczania religii bon, założył hostel dla chłopców, zwany Bon Children’s Welfare Centre (BCWC) i wyznaczył na organizatora i dyrektora młodego wówczas, bo 23-letniego, mnicha Tenzina Namgyala Chongtula Rinpoche (czyt.: tenzin namdzial czongtul rinpocze). Pierwsza grupa dzieci liczyła około 40 chłopców.

Celem ośrodka było i jest dostarczanie żywności i odzieży małym Tybetańczykom oraz zapewnienie im wykształcenia i wychowania do uzyskania pełnoletności i ukończenia szkoły, a także przygotowanie ich do życia zakonnego. Spośród tych kandydatów na mnichów obecnie około 8% wstępuje w wieku dorosłym do klasztoru rozpoczynając naukę w Szkole Dialektycznej (założonej w 1978 roku), a większość kształci się w innych zawodach, rozpoczynając świeckie życie. Początkowo wiele dzieci w BCWC było sierotami lub półsierotami z najbiedniejszych wiosek himalajskich w Indiach i Nepalu oraz z Tybetu. Hostel spełniał wtedy głównie rolę sierocińca. Obecnie rodziny bonpo odsyłają tam swoich synów w celu przygotowania do życia klasztornego, niezależnie od sytuacji rodzinnej i statusu majątkowego. Chłopcy uczą się w miejscowej rządowej szkole indyjskiej dla Tybetańczyków – Central School for Tibetans at Dolanji. Popołudniami uczą się w klasztorze modlitw, rytuałów i historii bonpo. Uczestnicząc we wszystkich ceremoniach religijnych bezpośrednio poznają swoją tradycję. Większość z tych chłopców posiada indywidualnych sponsorów z Zachodu, którzy płacą na ich edukację. Sponsorami BCWC są na ogół wyznawcy religii bon, dla których pomoc w przygotowaniu chłopca do życia klasztornego jest wysoce cenioną religijną zasługą. Obecnie w BCWC mieszka ponad 180 dzieci w wieku od 3 do 19 lat. 75% Tybetańczyków pochodzi z rodzin osiadłych w Nepalu, głównie z terenów przygranicznych z Tybetem (Dolpo, Humla). Pozostali urodzili się w Dolanji lub na terenie Kinnauru, Spiti, Samlingu, Manali, Uttaranchal i Bhutanu. Dzieci w internacie podzielone są na klasy. Kiedy opanują pamięciowo przewidzianą partię materiału i wykażą się umiejętnością przed nauczycielem religii, przechodzą do następnej klasy. Można zauważyć, że coraz więcej buddyjskich Kinnaurców wysyła swych synów do klasztoru Menri. W 2004 roku z okolicy góry Kinnaur Kailash przybyło 43 chłopców. Dzięki pomocy finansowej sponsorów w 2011 roku wybudowano nowe pomieszczenia dla dzieci, plac do gry oraz utworzono bibliotekę.

Change Their World. Change Yours. This changes everything.

BCH Nr 657
Prabin Tamang urodził się 28.11.2009 r., jako syn Nabina Tamanga i Urmili Tamang w małej wiosce Chautara w Katmandu...
Adoptuj
BCH Nr 656
Prajina Tamang urodziła się 29 listopada 2013 r., jako córka Nabina Tamanga i Urmili Tamang w małej wiosce Chautara...
Adoptuj
BCH Nr 655
Lobsang Chotton urodziła się 12 lutego 2013 r. , jako córka Chandang Dorjee i Koncho Wangmo w małej wiosce...
Adoptuj
BCH Nr 654
Lobsang Tsomo urodziła się 04.08.2009 r., jako córka Late Tenzina i Jowy Wangmu w małej wiosce Shocktsen, dzielnica Tawang...
Adoptuj
BCH Nr 653
Rinchin Drema urodziła się 17 września 2012 r., jako Tenzina Thektso i Kesang Yuton w małej Schocktse, dzielnica Tawang...
Adoptuj
BCH Nr 652
Jowa Lhakey urodziła się 15 stycznia 2011 r., jako córka Pemy Thinleya i Kesang Buti w małej wiosce Shocktsen,...
Adoptuj
BCH Nr 651
Yangchen Lhamo urodziła się 05.06.2010 r., jako córka Jamby i Jowy Tsetan w małej wiosce Shocktsen, dzielnica Tawang w...
Adoptuj
BCH Nr 650
Lama Tsomu urodziła się 15 kwietnia 2008 r., jako córka Tsewanga Norbu i Lamy Jangmu, w małej wiosce Shocktsen,...
Adoptuj
BCH Nr 649
Sonam Chokyi urodziła się 08.07.2012, córka Tenzina Gyaltsena Lithanga i Jampy Wangmo, w małej wiosce Tezu, w stanie Arunachal...
Adoptuj
BCH Nr 648
Tenzin Thai urodził się 17 stycznia 2007 r. jako syn Lobsanga Wangchuka i Youngdrung Tsomo w Dolanji. Jest drugim...
Adoptuj
BCH Nr 647
Dawa Dolma urodziła się 01.04.2013 jako córka Sanju i Tsering Yangzom w małym miasteczku Manali, położonym w stanie Himachal...
Adoptuj
BCH Nr 645
Tsering Wangmo Lama urodziła się 03.10.2011 jako córka Pemy Sherap Lamy i Tsering Mingdek Lamy w małej wiosce Kimri,...
Adoptuj
BCH Nr 644
Pema Tsedup Lama urodził się 05.08.2011 jako syn Tsewang Ngodup Lamy i Sonam Mingjom Lamy w małej wiosce Kimri,...
Adoptuj
BCH Nr 643
Sonam Choephel Lama urodził się 11 października 2012 r. jako syn Angdaka Lamy i Tsering Dolma Lamy w małej...
Adoptuj
BCH Nr 642
Tsering Palzom Lama urodziła się 10 września 2012 r. jako córka Phurby Lamy i Kunsang Lhamo Lamy w małej...
Adoptuj
BCH Nr 638
Sange Gomby urodził się 20 czerwca 2010 r. w małej wiosce Kelengteng, w stanie Arunachal Pradesh, położonej w północno-wschodniej...
Adoptuj
BCH Nr 637
Pema Dargey urodził się 10 stycznia 2010 r. w małej wiosce Khobleteng, w stanie Arunachal Pradesh, położonej w północo-wschodniej...
Adoptuj
BCH Nr 636
Sangpa Tashi urodził się 18 marca 2009 r. w małej wiosce Kelengteng, w stanie Arunachal Pradesh, położonej w północno-wschodniej...
Adoptuj
BCH Nr 634
Rinchin Khandu urodził się 17 marca 2010 r. w małej wiosce Khobleteng, w stanie Arunachal Pradesh, w północno wschodniej...
Adoptuj
BCH Nr 631
Tenzin Gyatso urodził się 12 lipca 2012 r. w małej wiosce Bomdila w stanie Arunachal Pradesh położonej w północno-wschodniej...
Adoptuj
BCH Nr 630
Rinchin Tsewang urodziła się 18 lutego 2012 r. w małej wiosce Kelengten w stanie Arunachal Pradesh, w północno-wschodniej części...
Adoptuj
BCH Nr 628
Sonam Chokyi Bhote urodziła się 31 października 2000 r. w małej wiosce Tarap położonej w Nepalu, w Himalajach. Jest...
Adoptuj
BCH Nr 625
Urodziła się 20 maja 2004 r. jako córka Ngawang Chospel i Stanzin Chozom w małej wiosce Zanskar, położonej w...
Adoptuj
BCH Nr 620
Urodziła się 11.08.2008 r. jako córka Takly Gurung i Tashi Choezom w Dolanji. Jest najmłodszym dzieckiem swoich rodziców. Ma...
Adoptuj
BCH Nr 619
Urodził się 11.07.2007 r. jako syn Chheringa i Dolmy Lama w małej miejscowości o nzawie 15 Mil, która znajduje...
Adoptuj
BCH Nr 615
Urodził się 07.03.2008 r. jako syn Jimba Shunmo i Sonam Wangmu w małej miejscowości Shocktsen, która znajduje się w...
Adoptuj
BCH Nr 611
Urodził się 19.11.2011r.jako syn Kesanga i Tenzin Wangmu w małej miejscowości Kholeteng, która znajduje się w północno-wschodniej części Indii....
Adoptuj
BCH Nr 608
Urodził się 26.11.2007 r.jako syn Ato Dorjee Sangmo i Domchi w małej miejscowości Kelengkeng, która znajduje się w północno-wschodniej...
Adoptuj
BCH Nr 548
Urodził się 03 stycznia 2007 r. jako syn Pemy Gyatso i Dawy Drekar w małej wiosce Muchut Tawang, położonej...
Adoptuj
BCH Nr 526
Urodziła się 08 czerwca 2002 r. jako córka Sonam Dargye i Tsering Drekar w małe wiosce Muchut Tawang, która...
Adoptuj
BCH Nr 486
Urodziła się 12 lutego 2003 r. jako córka Phurby Tenzin i Namichang Sangmo w małej wiosce Tsarka położonej w...
Adoptuj
BCH Nr 326
Urodzona 03 marca 1995 r. jako córka Rinzina i Sonam Chokyi w małej wiosce Tsarka (Dolpa), która znajduje się...
Adoptuj
BCH Nr 446
Urodzony 15 grudnia 1998 r. W maju 2015 r. ukończył X klasę z pozytywnym wynikiem egzaminu końcowego i w...
Adoptuj
BCH Nr 261
Urodziła się 15 marca 1997 r. jako córka Gyalpo Lamy i Gangzom Lamy w wiosce zwanej Humla, któa znajduje...
Adoptuj
BCH Nr 360
Urodziła się 13 lutego 1997 r. jako córka Tashi Chomphela i Nyimy Lhamo w małej wiosce Deva, która znajduje...
Adoptuj
BCH Nr 385
Urodzona 12 lutego 1999 r. W maju 2018 r. pomyślnie zdała egzaminy kończące 12 klasę i od lipca rozpoczęła...
Adoptuj
BCH Nr 419
Urodziła się 06 stycznia 2000 r. jako córka Youngdrung Woser i Karmy Dolma w małej wiosce Tsarka położonej w...
Adoptuj
BCH Nr 598
Urodziła się 15 września 2006 r. w małej wiosce Vijer (Himalaje) jako córka Tashi Gyaltsena Lamy i Tsering Lhamo...
Adoptuj
BCH Nr 597
Urodził się 25 lutego 2007 r. jako syn Tseringa i Dolmy w małej wiosce Lahaul Spiti (Himalaje). Ma dwie...
Adoptuj
BCH Nr 596
Urodziła się 23 lutego 2009 r. w małej wiosce Lahaul Spiti (Himalaje) jako córka Tempy Tseringa i Dolmy. Ma...
Adoptuj
BCH Nr 591
Urodziła się 11 grudnia 2002 r. jako córka Pandena Yangki w małej wiosce Muchut, która mieści się w północno-wschodniej...
Adoptuj
BCH Nr 583
Urodziła się 05 czerwca 2004 r. w małej wiosce Bomdila, która znajduje się w północno-wschodniej części Indii. Jest córką...
Adoptuj
BCH Nr 582
Urodziła się 15 stycznia 2009 r. w małej wiosce Tarap (Nepal) jako córka Tashi Phuntsoka Lamy i Premy. Jest...
Adoptuj
BCH Nr 490
Urodziła się 29 listopada 2002 roku w Katmandu (Nepal). Jest córką Phuntsoka i Sopy. Jest jedynym dzieckiem swoich rodziców....
Adoptuj
BCH Nr 250
Urodził się 14 czerwca 1992 r. jako syn Dakpy i Passang Lhamo w małej wiosce Tey, która znajduje się...
Adoptuj
BCH Nr 240
Urodziła się 26 września 1993 r. jako córka Tsering i Lhakpa Wangmo w małej wiosce Zong, która znajduje się...
Adoptuj
BCH Nr 189
Urodziła się 26 lipca 1990 r. jako córka Tsering Nima i Tashi w małej wiosce zwanej Tsarang, która znajduje...
Adoptuj
BCH Nr 329
Urodziła się 30 czerwca 1996 r. w wiosce Tarakt, która znajduje się we wschodniej części regionu nepalskich Himalajów. Jest...
Adoptuj
BCH Nr 546
Jest synem Tseringa Dhedena i Tsewang Lhamu. Urodził się 1 lipca 2003 r. w małej wiosce Bomdila, leżącej w...
Adoptuj
BCH Nr 485
Urodziła się 2 lutego 2001 r. Jest córką Kunchoka Samdupa i Late Tsewang Sherap. Ma starszego brata i siostrę...
Adoptuj